Nước thí chỉ đúng khi tính được chuỗi nước sau đó, thí theo cảm giác thường chỉ đơn giản là mất quân. Tính toán biến sâu quan trọng ở thế cờ chiến thuật. Nó ép quân địch phải phản ứng nhưng cũng làm chính mình mất khí, nên chỉ áp khi có quân hỗ trợ gần đó.

Nước đi đầu tiên trong cờ vua thường quyết định lối chơi cho cả ván, mở bằng tốt trung tâm hay mã đều có trường phái riêng. Biết ô nào là ô thắng và ô nào là ô hòa quyết định kết quả của rất nhiều ván, đây là phần lý thuyết đáng học trước tiên.

Pháo cần ngòi còn mã cần đường trống, hai yêu cầu này mâu thuẫn nên phối hợp chúng đòi hỏi tính toán cẩn thận. Nhập thành muộn thường không còn kịp khi cột giữa đã mở. Nước chiếu đôi buộc vua phải tự di chuyển.